Bireysel danışmanlık Aile danışmanlığı Psikonkolojik danışmanlık

İnternet ve Bilgisayar Bağımlılığının Belirtileri - 25.05.2009

 
İnternet ve bilgisayar bağımlılığının belirtileri arasında aşağıdakileri sayabiliriz:
 
• Yanlış olduğunu bildiği halde kendini durduramamak
• Giderek harcanan zamanın artması
• Aile ve arkadaşların ihmal edilmesi
• Boşluk hissi, depresyon, bilgisayar başında olmayınca huzursuzluk veya sinirlilik
• Yaptıkları konusunda yalan söyleme
• Bilgisayar başında kendini iyi hissetme
• Kontrolünü kaybetmek
 
Aslında en belirleyici olan işlevselliğin bozulmasıdır. Yani kişinin okul başarısının düşmesi, işe performansının azalması, ailesine karşı sorumluluklarını yerine getirememesi psikososyal işlevlerin bozulması bağımlılığın en önemli belirtisidir
 
Bağımlılık Riskini Arttıran Etmenler
 
Ev ve aile : Ev ve aile, çocuğun gelişiminde çok önemli bir rol oynar. Çocukların aile içindeki ilk ilişkileri, daha sonra sağlıklı gelişmeleri bağımlılık riskini belirleyen en önemli etmendir. Anne-babada yoğun bilgisayar kullanımı olması, riski artırmaktadır. Çok çocukluluk, evde karmaşık bir aile yaşantısının olması, ev içi şiddet olması da çocuğun yaşamında mutsuz olması, iletişim kurmada güçlük yaşaması olarak sayılabilir
 
Akran ve okul: akranlarında sıklıkla oyun ve sohbet amaçlı internette olmaları, Okul başarısızlığı ve sosyal beceri yokluğu genci daha da fazla risk altına sokmaktadır. Okul başarısızlığı ve sosyal beceri yokluğu gencin başa çıkmakta zorlandığı akademik arenadan uzaklaşmasına yol açmakta; bu, öğretmenler ve idare tarafından pekiştirilebilmektedir. Bu öğrenciler önce arka sıralara oturtulmakta, hatta okulla sorunu olan, başarı oranı düşük öğrenciler ayrı bir sınıfta toplanabilmektedir. Böylece risk altındaki gençler, risk altındaki akranlar ile biraya getirilmektedir.
 
İnternet bağımlılığı, tedavisi ve önerileri
 
Küçük yaşta bilgisayarla tanışan çocuklar, yeterli önlem alınmazsa kısa zamanda bir 'bağımlı' haline dönüşüyor. Günde 30 dakika bilgisayar kullanmak çocuk için yeterli..
 
Son yıllarda, ailelerin çocuklarıyla ilgili duydukları endişelerin başında 'bilgisayar bağımlılığı' geliyor. Çünkü bu sorun gençlerin önce aile, sonra diğer sosyal ilişkilerini bozuyor. Bilgisayara bağımlı, fast-food tarzında beslenen, depresyona girmiş, iletişimi bozulmuş gençler, ailelerin psikolojik destek almasına neden oluyor.
 
Çocukları ve gençleri bilgisayar bağımlılığından korumak için neler yapılabilir?
 
Çocuklar bilgisayar başına çok küçük yaşlarda oturuyor. İlk başlarda eğlence için kullanılan bilgisayar, bir süre sonra çocukların sosyal alanlarda gelişimlerine zarar veriyor. Bunu engelleyebilmek için çocuğu, daha sosyal ilişkilerin yaşandığı grup oyunlarına ve spor faaliyetlerine yönlendirmek doğru olur. Diğer taraftan aile içi ilişkiler geliştirilmeye çalışılabilir. Aynı zamanda enerjisini harcayabileceği çalışmalar da bedensel gelişimi açısından faydalı olacaktır.
 
* Çocukları, hangi yaşta bilgisayarla tanıştırmamız daha doğru?
 
5-7 yaş arasında tanışması uygun. Ancak günümüzde çocuklar üç yaşından itibaren bilgisayar ile tanışmaya başlıyor. Başlangıcı ne olursa olsun, çocuğun bilgisayar başında geçireceği zamanı 30 dakika ile sınırlamak gerekli. 7 yaşından sonra bu süre kademeli artırılabilir.
 
* Peki kontrolü sağlamanın bir yolu var mı?
 
Küçük yaşlarda denetimi sağlamak daha kolay olur. Yaş ilerleyince bazen aileler bilgisayarı kaldırmak, klavyeyi evden götürmek gibi davranışlar sergileyebiliyor. Ancak çocuğun bilgisayar üzerinde kontrolünü sağlamak için başlangıçtaki bu uygulamaların kaldırılarak, sorumluluk duygusunun geliştirilmesine fırsat tanınmalı.
 
AİLEDE ÇATIŞMA OLABİLİR
 
* Aileler çocuklarını bilgisayar bağımlığına karşı nasıl ikna etmeli? Hangi yöntemleri kullanmalı?
 
Bilgisayar bağımlılarında sıkıntı, tepkilerde artma ve ders başarısında azalma görülebilir. Bu belirtiler görüldüğünde çocuk ile konuşarak, bu durumun ona zarar verdiğini anlatmak gerekir. Ancak ergenlik döneminde aile ile gencin arasında çatışmalar olduğundan, genç bu duruma tepkili yaklaşabilir. Bu durumda da sözünü dinleyebileceği bir büyüğü; dayı, teyze gibi ya da arkadaşları bu konuşmayı yaparak ona destek olabilirler.
 
* Asosyal, odasından çıkmayan bağımlı çocuklara yaklaşım nasıl olmalı, bir hekim yardımına gereksinim duyuluyorsa genci bu konuda nasıl ikna etmeliyiz?
 
Ailenin, gencin yakın bir arkadaşının desteğini de alarak bu soru ve sonuçları anlatması, kesin bir dille yardım alacağını söylemesi gerekiyor. İkna etmekte zorlanılırsa; en azından sadece bir görüşme yapılacağı, ondan sonrasındaki terapi sürecine kendisinin karar vereceği ifade edilebilir. Deneyimlerimiz göstermektedir ki, ilk motivasyon seansından sonra psikiyatri uzmanının çabalarıyla genç, kaygılarının yersiz olduğunu anlayıp genellikle terapiye devam kararını veriyor.
 
Kısıtlama getirilmeli
 
Çocuğun bilgisayar başında geçirdiği vakit kesinlikle kısıtlanmalı. Bu, çocuğa davranışlar üzerinde kontrol duygusu kazandırmak ve onu geleceğe hazırlamak açısından çok önemlidir. Bu kısıtlama, öğrencinin bilgisayar başında geçirdiği zamanı daha anlamlı hale getirir. Aynı zamanda çocuk, ölçülü olmayı öğrenir.
 
5-7, bilgisayar ile tanışmak için ideal yaş
 
Dr. Ali Ayas, çocukların 5-7 yaşında bilgisayar ile tanışmasının doğru olduğunu ancak 3 yaşında bile bilgisayar başına oturtulan çocukların bulunduğunu söylüyor.
 
Oyun ve sohbet için kullanılıyor
 
Dünyada ve Türkiye'de bilgisayar bağımlısı oranlarını net olarak belirleyen araştırmalar yeni yeni yapılıyor. Bu konuyla ilgili Başkent Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmada ortaya çıkan sonuçlar şöyle:
 
Gençler bilgisayar başında bir günde ne kadar oturuyor
* 15 yaşından küçükler; 1-5 saat
* 16-19 yaş grubu; 1-7 saat
* 20-24 yaş grubu; 1-10 saat
* 24 yaşından büyükler; 30 dakika ile 15 saat arasında.
 
İnternet kafelerde bilgisayar kullanma oranı:
* 10-15 yaş grubu arasında sohbet, oyun ve ödev amaçlı.
* 16-19 yaş grubu arasında sohbet ve oyun amaçlı.
* 20-24 yaş grubu arasında ve 24 yaşın üzerinde e-posta, oyun ve sohbet amaçlı kullanılıyor.
 
Araştırmada, oyun ve sohbet amaçlı internet kullanımının, tüm yaş gruplarında temel ortak etkinlik olduğu ortaya çıktı. Özellikle çocuklar internet kafelerde dijital oyunları oynamak için bulunuyor. Araştırmada; internet kafelerde, çocuk kullanıcı nüfusunun, kullanıcının sosyo-ekonomik gelir düzeyi yükseldikçe azaldığı da dikkat çekici bir unsur olarak ortaya çıktı.
 
Şiddet içeren bilgisayar oyunları acımasızlığı öğretir
 
* Çocuklarda bilgisayar kullanımını, sadece belli zamanlarda ve belli amaçlar için sağlayın.
 
* Bilgisayar oyunlarını eğitimsel amaçlı seçmek, eğitim ve öğretimlerini destekleyici nitelikte olmasına dikkat edin, diğer bilgisayar oyunlarını ödül olarak kullanın.
 
* Şiddet içerikli bilgisayar oyunları konusunda dikkatli olarak, çocuklara engel olun.
 
* Aşırı şiddet içeren bilgisayar oyunları, çocukları kavga ve ölüme karşı acımasız hale getirebiliyor, dikkat edin.
 
* Çocuklarla geçirilen zamanı artırın, onlarla kişisel olarak ilgilenin ve oyun oynayın.
 
* Bilgisayar kullanımına ilişkin amacı ve süreyi belirleyin.
 
* Eğer aile olarak bu sorunu çözmekte çaresiz kalırsanız mutlaka bir uzmana başvurun
 
 
İnternet bağımlılığı testi için
 
http://www.batem34.com/test7.asp
 
 

İletişim için;

 

Sinem Demirel 

Uzm.Psikolog

 

Tel: 0-541 4571507